Тожикистон ИИВ сеҳргар ва фолбинларни одамларни терроризмга ундаётганликда айблади

gazeta.ru сайти фотосурати

2026 йил бошига келиб, Тожикистонда 5000 дан ортиқ сеҳргарлар, фолбинлар ва «сайёҳ муллалар» (диний таълимотга эга бўлмаган кимсалар) рўйхатга олинган. Улар махсус маълумотлар базасига киритилган, чунки Ички ишлар вазирлигининг маълумотларига кўра, «сеҳрли куч соҳиблари» фуқароларни терроризм ва экстремизмга ундамоқда. Бу ҳақда Ички ишлар вазири Рамазон Раҳимзода маълум қилди, деб хабар беради «Азия-Плюс» нашри.

Вазирнинг сўзларига кўра, бундай вазият хавотир ўйғотади.

«Кўп одамлар ҳали ҳам сеҳр-жодуга, одамларни терроризм ва экстремизмга ундайдиган сеҳргар ва «сайёҳ муллалар»га ишонишади», — деди вазирлик раҳбари.

Тожикистонда сеҳргар ва фолбинлар рўйхати 2024 йилдан бери юритиб келинади. Бундан ташқари, реестрга нафақат шу йўл билан пул топадиганлар, балки уларнинг мижозлари ҳам киритилади.

Раҳимзода кўпгина тожикистонликлар Умрага боришини таъкидлади. Масалан, ўтган йили зиёратчилар сони 7500 дан ошган. Бундан ташқари, улар кўпинча сафар учун банк кредитларини олишади. Бироқ, Исломда сеҳр ва шунга ўхшаш ҳодисалар гуноҳ деб ҳисобланишига қарамай, фуқаролар жоду ва фолбинликка ишонишда давом этмоқдалар.

Дин масалалари бўйича мутахассис Рустам Азизининг фикрича, аҳоли ҳаётдаги муаммоларни, масалан, соғлиғининг ёмонлашуви ёки оилавий, бизнес муаммоларини ҳал қилиш учун ғайб кучларидан мадад олишга интилади.

«Уларнинг илмий ва диний тушунчаси паст даражада бўлгани учун, шундай йўлни танлайдилар», — деб таъкидлайди мутахассис.

Бундай ҳолларда психологларга мурожаат қилиш мантиқан тўғри бўлади, аммо тожиклар уларга ишонмайдилар. Бироқ, Азизининг таъкидлашича, бунинг сабаблари бор, чунки совет анъаналарига асосланган маҳаллий психология мактаби психологик масалаларни физиологик нуқтаи назардан баҳолайди.

«Азия-Плюс» республикада сеҳр-жоду ва фолбинлик учун жавобгарлик борлигини эслатади. Хусусан, сеҳргарлик билан шуғулланган шахсларга ҳисоб кўрсатгичининг 100 бараварида — 7800 сомони (826 доллар) маъмурий жарима ёки 15 кунгача қамоқ жазоси кўзда тутилган.

Такроран қоидани бузган шахслар жиноий жавобгарликка тортилади. Кодекснинг тегишли моддасига кўра, сеҳргарлар каттароқ жаримага тортилади — 150 000 сомонигача (тахминан 16 000 доллар). Максимал жазо бир йилдан икки йилгача қамоқ жазосини назарда тутади.