Ўзбекистонда қон билан ишлашнинг янги тизими жорий этилади ва донорлар сони уч бараварга оширилади

kursiv.media сайти фотосурати

Ўзбекистонда қон билан ишлаш тизимини тубдан такомиллаштириш учун «эҳтиёж – қайта ишлаш – етказиш» занжирида жараёнларни бошқариш тизими жорий этилади. Шу билан бирга, беғараз донорлар сонини уч баравар, яъни 300 000 дан 900 000 гача ошириш режалаштирилмоқда. Президент Шавкат Мирзиёев матбуот хизматининг хабар беришича, расмийлар 20 январь куни давлат раҳбарига тегишли чораларни тақдим этишган.

Қон маҳсулотларига бўлган талабнинг ортиб боришига жавобан, соғлиқни сақлаш муассасалари эҳтиёжларини тўлиқ қондиришга қаратилган 2026-2030 йилларда қон хизматларини яхшилаш бўйича таклифлар ишлаб чиқилгани таъкидланди. Хусусан, Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг тавсиялари асосида ҳар минг кишига қон топшириш сонини 10 дан 30 гача ошириш ва қон захирасини 150 000 дан 450 000 литргача кенгайтириш режалаштирилган.

Шунингдек, рақамли платформа доирасида «Қон маҳсулотлари электрон ҳисобини юритиш» ахборот тизими жорий қилиниб, қон ва унинг таркибий қисмлари ҳаракатини назорат қилиш, шошилинч тиббий ёрдам билан интеграцияланган ҳолда буюртма бериш, муассасаларнинг захирасини онлайн мониторинг қилиш имконияти яратилади.

Жорий йили қон хизматларини молиялаштириш учун 308 миллиард сўм (25,5 миллион доллар) ажратилади ва кейинги беш йил ичида соҳани ривожлантириш учун 1,75 триллион сўм (145 миллион доллар) йўналтириш режалаштирилган.

Тақдимотда бошқа лойиҳалар ҳам муҳокама қилинди. Масалан, Stent for Life ва Action Plan for Stroke халқаро дастурлари асосида ишлаб чиқилган «Инфаркт ва инсультга қарши курашиш» миллий дастури 2026 йил 1 майдан бошлаб Самарқанд вилояти ва Тошкент шаҳрида, 1 октябрдан Андижон, Наманган ва Фарғона вилоятларида, 2027 йилдан эса бошқа ҳудудларда амалиётга жорий этилади. У аҳолини ўрганиш, мақсадли тиббий кўриклар ва замонавий ёрдам алгоритмлари ва клиник йўлларни жорий етишни ўз ичига олади.

Тақдимотда тез тиббий ёрдам хизматининг моддий-техник ва рақамли имкониятларини кескин оширишга қаратилган чоралар ҳам келтирилди. Бригадалар телеметрик электрокардиограф ва мониторли дефибрилляторлар билан таъминланади. Шу жумладан, ЭКГ натижаларини сунъий интеллект ёрдамида таҳлил қилиш ва ахборот тизими орқали юбориш, шунингдек, тез тиббий ёрдам бригадалари ва шифохоналар ўртасида реал вақт режимида маълумот алмашиш имконияти яратилади.

Ўтган йил охирида ишчи гуруҳлар 37 та миллий даражадаги тиббиёт марказлари ва клиникаларининг фаолиятини кўриб чиқдилар ва бир қатор камчиликларни аниқладилар. Ушбу муаммоларни ҳал қилиш учун хизмат кўрсатиш сифатини ошириш, ҳудудлар билан ишлашни тизимлаштириш, бошқарув тизимини такомиллаштириш, тадқиқот ва ишланмалар, молиявий интизом ва бошқа соҳаларни қамраб олувчи режа ишлаб чиқилди.

Бундан ташқари, давлат соғлиқни сақлаш тизимида ислоҳотларни амалга ошириш учун 25 та халқаро ва 19 та маҳаллий мутахассисларни жалб қилиш таклиф қилинди.

Президентга Республика онкология маркази ва унинг филиалларини модернизация қилиш лойиҳаси тақдим этилди. 2021 йилда Ислом тараққиёт банки билан ҳамкорликда «Ўзбекистон Республикаси онкология муассасаларини модернизация қилиш (II босқич)» лойиҳаси доирасида марказнинг янги мажмуаси ва унинг 13 та филиали учун жами 61 миллион долларлик 119 турдаги тиббий ускуналар харид қилинган. Яна 5,6 миллион доллар ҳисобига қўшимча 5 турдаги ускуналар харид қилиниши назарда тутилган. Бунга қўшимча равишда жалб қилинадиган 10 миллион доллар ҳисобидан марказ учун 80 турдаги 1027 дона тиббий жиҳозлар, шунингдек, радиофармацевтик маҳсулотлар ишлаб чиқаришга мўлжалланган циклотрон ва радиосинтез лабораториясини харид қилиш таклиф этилди.

Йиғилишда Angels Initiativeнинг FAST Heroes дастури доирасида мактаб ўқувчилари учун қон босими, шакар ва холестерин миқдорини ўлчаш ҳамда шошилинч тиббий ёрдам кўрсатишга оид саводхонликни ошириш бўйича машғулотлар ўтказилиши эълон қилинди. Бу йил дастур учун 239 миллиард сўм (тахминан 20 миллион доллар), кейинги йилдан бошлаб эса 280 миллиард сўм (23,2 миллион доллар) ажратилади.